Overdenkingen

De diensten van de Alle-Dag-Kerk zijn op verschillende manieren te beluisteren. Een van die opties is op dinsdagmiddag vanaf 12:00 via Radio Bloemendaal. Vanaf Pasen 2021 kun je de overdenkingen ook terug luisteren op Spotify of de podcastapp op je telefoon. Oudere preken kun je vinden in het archief hieronder (oudere preken worden nog online gezet).

September

Woensdag 15 september 2021

Wat maakte de meeste indruk op Arianne Geudeke – geestelijk verzorger in ziekenhuis Amstelland – tijdens een reis door Botswana? Niet de nijlpaarden of giraffen, niet de kleurrijke mensen die ze ontmoette, maar de heldere sterrenhemel. Zo overweldigend was deze hemel, elke avond weer! Telkens als ze omhoog keek moest ze denken aan een kampvuurliedje van vroeger: ‘Zie ik sterren aan de hemel staan’. Het lied is een vertolking van Psalm 8, waarin de dichter de enorme sterrenhemel in de handen van de Schepper ziet. De enorme sterrenpracht doet hem tegelijkertijd zijn eigen kleinheid beseffen: wij mensen zijn stervelingen. Maar hoe kwetsbaar ook: onze Schepper geeft ons een plek op aarde. Een plek als lichtdrager op onze eigen plek. Een ster in een donkere wereld. Een blik op de sterrenhemel hoeft ons geen gevoel van verlorenheid te geven, integendeel. De Schepper van de enorme sterrenhemel vergeet kleine stervelingen niet.

Woensdag 08 september 2021

Wat is de essentie van het leven? Hoe leef je echt? En kun je het weten? Met die vragen begon André van der Stoel – predikant van de Evangelisch Lutherse Kerk aan hetzelfde Spui als het Begijnhof – zijn overdenking. 

De vraag raakt aan wat veel mensen zoeken en verwachten van het bestaan: een ultiem leven. Zo perfect mogelijke carrières, gezinnen, huizen, vriendenclubs, lichamen. En natuurlijk zelfontplooiing en ontwikkeling, met alle druk die dat geeft. 

In dat streven stelt Jezus een eenvoudige maar ook ontregelende vraag: is het leven niet meer dan ..? Jezus bedoelt niet dat dat we nóg meer moeten doen om het echte leven te vinden, maar juist minder. De essentie zit vaak niet in wat we nastreven, maar ligt daaronder. De sleutel is vertrouwen.

Vertrouwen is de sleutel. Vertrouwen dat er ook morgen gezorgd zal worden voor wat we nodig hebben. Vertrouwen in jezelf en in de ander. Vertrouwen dat God ook zal beschermen. Vertrouwen zonder controle. Vertrouwen dat het goed komt.

Woensdag 01 september 2021

Wat is geluk? Een glas rosé op een zonnig terras? Een gespierde bruine arm losjes uit een autoraam? Een werkman die het werk van zijn handen ziet? Johan Visser – dominee in de Noorderkerk in de Jordaan – belichtte deze vraag vanuit Psalm 119, een lang gebed van 22 strofen, net zoveel als de letters van het Hebreeuwse alfabet. De dichter van deze psalm gelooft dat het hoogste geluk te vinden is het gaan van de weg van Gods wetten. Een weg van zoeken en gevonden worden, van discipline in verbondenheid met onze Schepper als bron van leven. Het hebreeuwse woord voor geluk is een emotioneel geladen woord, bijna niet te vertalen. De Joodse filosoof Martin Buber komt er misschien het dichtste bij als hij vertaalt: O het geluk van …… 

Deze overdenking zet het woord geluk in een ander licht. Woorden zijn die met het hart beluisterd moeten worden. Neem daar even de tijd voor.

Augustus

Woensdag 25 augustus 2021

Met vuur en passie sprak Orlando Bottenbley -voorganger bij de baptistengemeente in Nieuw-West – over het thema ‘Bij de Bron word je een bron’. In Johannes 7:37-39 vinden we Jezus op de grote dag van het Loofhuttenfeest bij de tempel. Dat loofhuttenfeest was een feest waar de priester water haalde bij de bron van Siloam – een eeuwige bron- om dat water vervolgens over het altaar te gieten. Jezus sluit aan bij dat beeld en zegt dat hij op die manier een bron wil zijn voor onze diepste levensdorst.  Een dorst die we proberen te lessen met dingen van buiten, maar dat is altijd maar even. Jezus belooft echter dat in ons een bron zal komen die nooit opdroogt. Het is de bron van zijn Geest, die niet alleen onze eigen dorst lest maar ook stroomt naar anderen om ons heen.

Al met al een verkwikkende boodschap deze woensdag!

Woensdag 04 augustus 2021

Op de vraag hoe hij tegenover homoseksualiteit staat antwoordde paus Franciscus in 2013: ‘Als mensen gay zijn en God zoeken, wie ben ik dan om ze te veroordelen?’ 

Met deze woorden begon pastor Joost Verhoef zijn overdenking naar aanleiding van woorden van Paulus aan de Galaten. Hoewel kerken steeds meer stappen zetten richting inclusiviteit, blijft het toch nog te vaak een kwestie van ‘we gunnen de LHBTQI-gemeenschap heus wel een plek’. Zowel Jezus als Paulus gaan echt een stap verder. ‘ Oordeel niet opdat je niet veroordeelt zult worden’, zegt Jezus. En Paulus schrijft: ‘In Christus is noch man noch vrouw.’

Uit die woorden wordt duidelijk dat de verschillen voor God niet tellen, niet in de zin dat de ene mens meer waard is dan de andere. Als we Jezus als voorbeeld en voorganger hebben blijft er nog maar één vraag over: hoe moeilijk kan het zijn? Zo simpel is het. Waarom dan nog moeilijk doen?

Woensdag 18 augustus 2021

Het woord ‘duurzaam’ is al weer aan het verslijten. Voor álles wordt het nu gebruikt, vaak om goede sier te maken. Over ‘ware’ duurzaamheid wilde Niek Scholten – dominee in Aerdenhout- het hebben dit keer. Over duurzaamheid die het niveau van maatregelen overstijgt en ons bij onze houding brengt.

Duurzaamheid in de zin van ‘bedacht zijn op de lange termijn’. Het bijbelse woord daarvoor is: eeuwig. Eeuwig leven is leven op een manier – met wijsheid en waarden – de meekunnen over generaties heen. Dat overstijgt dus zelfs het individuele van míjn leven.

Jezus zegt: werk niet voor voedsel dat maar voor voedsel dat duurzaam, eeuwig is. God zelf is eeuwig, temidden van de storm is Hij het rustpunt. Van Hem kunnen we dus ook de wijsheid ontvangen om eeuwig, duurzaam, te leven.

Woensdag 11 augustus 2021

Wat gebeurt er toch veel in ons hoofd en in ons hart. En wat hebben we behoefte om onze gedachten af en toe een stil te krijgen. Dominee Elise Jansen las een tip op Twitter, waarin een neuro-verpleegkundige zegt: Staar af en toe zonder je ogen te bewegen in de verte en je zult rust in je hoofd vinden.
En midden in dat alles woont God in jou, met zijn Heilige Geest. Dat is wat Jezus zegt in Johannes 14. Als je het goede leven wilt leven met God komt hij bij je wonen, nu al. Niet pas als je rustig bent, maar ook in je chaos en je onrust. God woont met zijn Geest in ons.
De Geest die Jezus belooft is een pleitbezorger, iemand die aan jouw kant staat, wat de omstandigheden ook zijn.
De gouden tip van Jezus is: steeds weer terugkeren naar God die in ons woont. Bij dat ijkpunt, midden in ons hart. Wat de situatie ook is, we doen het samen, met Jezus, door zijn Geest. Dat geeft vrede, in alle dingen. 

Juli

Woensdag 28-7 Dominee Aart Mak

Ademnood. Dat hebben we volgens dominee Aart Mak gekregen van de coronatijd. We verloren onze onbevangenheid, velen staan zo strak als een veer. Niet zo gek dat velen gaan terugverlangen naar vroeger, toen het leven nog eenvoudig was. (Wast het dat echt?). De vraag is: Hoe kunnen we, na en temidden van dit alles, toch weer ruim adem leren halen? Hoe lukt het om zonder angst te leven? Kan dat nog?

Toen in de jaren dertig van de vorige eeuw de Alle-Dag-Kerk begon was het doel dat mensen in de middagpauze ‘op adem konden komen.’ Het waren de crisisjaren. We zijn dus niet de eersten die dit meemaken.

Genesis 2 vertelt ons hoe God, de Schepper, zijn adem in ons legt. De mens wordt uit het stof gemaakt, hij is een klompje klei, maar God blaast er zijn adem in. De levensadem van zijn Geest. Die mogen we inademen en uitademen. 

In alle benauwdheid is die adem een geschenk voor het leven. Dagelijks mogen we leren om weer ruim adem te halen. Dat is een plicht, naar onze kinderen en kleinkinderen. Maar eerst en vooral is het een geschenk!

Woensdag 07 juli - dominee Ruurd van der Weg

‘Vecht niet tegen het water, maar vertrouw op de draagkracht ervan.’ Dat was de les die Ruurd van der Weg – krijgsmachtspredikant buiten dienst – leerde toen hij pas op latere leeftijd leerde zwemmen. In zijn kindertijd was het er niet van gekomen, nu leerde hij niet alleen zwemmen maar ook levenslessen als deze. Het is een prachtig beeld over wat geloven eigenlijk is. Geloven is erop vertrouwen dat je gedragen wordt. Dit vertrouwen wordt gevoed op allerlei plekken in de bijbel, onder andere in Psalm 23, de tekst die in deze dienst centraal stond. Het prachtige beeld van de goede herder die ons juist in het donkerste dal draagt. 

Naast vertrouwen voedt de bijbel ons ook in hoop. Hoop dat het leven anders kan, dat ‘ik ben nu eenmaal zo’ nooit het laatste woord heeft. De bijbel is het verhaal van talloze mensen die in die hoop op weg zijn gegaan. 

Vertrouwen en hoop kunnen ons dragen. Zoals het water de zwemmer draagt. 

Woensdag 21-07 - Dominee Annette Driebergen

‘Hoe weet je de weg op zee, kapitein? Hoe weet je waar je moet zijn? Daar is nergens een huis, daar is nergens een straat, daar is nergens een bord waar een naam op staat van de stad waar je morgen moet zijn. Hoe weet je de weg, kapitein?’ Deze prachtige dichtregels van Willem Wilmink vormden het steeds terugkerende refrein in de overdenking van dominee Annette Driebergen. 

De woorden verbonden zich mooi met die waarmee Jezus in Mattheüs 10: 1-14 zijn leerlingen uitzendt om in woord en daad het goede nieuws te gaan verkondigen. Ze wijzen ook de weg uit de coronacrisis, die ons doet beseffen dat terugkeer tot het oude normaal niet meer kan, terwijl we nog niet weten wat het nieuwe normaal zal zijn. Jezus geeft geen pasklare instructies voor onderweg, maar spoort ons aan tot een houding van openheid en bescheidenheid. Niet veel meer meenemen dan de vrede van Christus en de rust die hij geeft. Daarmee kunnen we op weg, om ook anderen bij te staan op hun weg naar de toekomst. Gewoon maar gaan, in vertrouwen op de Geest en bij het licht van de vuurtoren.

Woensdag 14-07 - ds. Wim Scheltens

Dominee Wim Scheltens – emeritus predikant in Lunteren en oud-voorzitter van de Alle-Dag-Kerk – sprak over het thema ‘Helpende handen zijn niet ingewikkeld’. Geconfronteerd met een grote massa mensen zegt Jezus tegen zijn leerlingen: geven jullie hen maar te eten. Een onmogelijke, verlammende opdracht. Maar niet als Jezus hem samen met ons in handen neemt in een gemengd bedrijf. De vijf broden en de twee vissen die de leerlingen aan Jezus geven krijgen ze terug in een overvloed van eten voor iedereen. 

Dat is de zorgzaamheid van het koninkrijk van God: wij mogen ons steentje bijdragen, maar Jezus helpt ons over de dode punten heen. Een mooie illustratie daarvan is te vinden in de kerk van Tabga, aan het meer van Galilea, die herinnert aan deze gebeurtenis. In een mozaïek onder het altaar liggen op de schaal vier broden in plaats van vijf. Waar is het vijfde brood? Op de avondmaalstafel erboven! Jezus zelf is het brood, dat gebroken wordt. Hij deelt zich uit aan mensen die het vervolgens weer mogen uitdelen aan anderen. Op die manier zijn helpende handen niet ingewikkeld.

Juni

Woensdag 30 juni - Teus Prins

‘Het zijn maar vier letters’. HELP. Ze hangen in de Voetboogstraat, waar Joes Kloppenberg werd doodgeslagen omdat hij iemand te hulp schoot. Dominee Teus Prins uit Aalsmeer zette ons stil bij twee vragen. De eerste uit het verhaal van Kaïn en Abel: ‘Ben ik mijn broeders hoeder?’. De tweede die Jezus aanleiding gaf tot het vertellen van het verhaal van de barmhartige Samaritaan: Wie is mijn naaste? Jezus draait deze vraag uiteindelijk om: Voor wie ben jij een naaste? Twee verhalen die samen uit het hart van de bijbelse traditie komen en ons doen beseffen dat het in het leven gaat om leven uit het hart. Laat onderweg tot je hart spreken en dan wordt het onmogelijke mogelijk: vijanden kunnen tot vrienden worden. 

Het was prachtig om in de middagpauze bij deze dingen te worden stilgezet.

Woensdag 23 juni - ds. Tom Mikkers

Hoe bouw je een tempel? Met bakstenen of met iets anders? Volgens ds. Tom Mikkers – predikant in Wassenaar – is het bouwen van een tempel mensenwerk, maar is het maar de vraag we uiteindelijk een tempel nodig hebben. Opvallend is dat de tempels die in de bijbel voorkomen – die van Babel, maar ook de twee opvolgende in Jeruzalem – allemaal verwoest worden. Kijken we dan naar Jezus dan zien we dat hij liefst buiten was, om daar zijn gesprekken en toespraken te houden. Feit is dat tempels toch vaak bouwsels van hoogmoed zijn en dat is nu precies waar Jezus op de berg waar hij zijn beroemdste toespraak houdt de nederigheid tegenover zet. Geen autonomie, geen succes, maar dienstbaarheid. De weg naar de hemel gaat eigenlijk altijd onderlangs. Dat is de weg van Jezus: geen tempels bouwen, maar nederig en eenvoudig dienstbaar zijn aan anderen.

Woensdag 16 juni - Pieter Boomsma

Waar ben je thuis? Woon je graag daar waar het goed is? Zijn er buurten waar je liever niet woont?  Met die vragen opende Pieter Boomsma – emeritus predikant in Amsterdam – op 16 juni zijn overweging naar aanleiding van een verhuisbericht van Jezus. De evangelist Mattheus vertelt in hoofdstuk 4 dat Jezus in Kafarnaum gaat wonen, een vissersdorp aan het meer van Galilea. 

Het is een veelzeggende keuze, want veel Israelieten haalden hun neus op voor dat gebied. Ze zagen het als een heidense streek, een land van duisternis. Maar juist dáár gaat Jezus wonen, omdat hij zich gezonden weet. Niet de mensen die geen (geestelijke) dokter nodig hebben zijn zijn prioriteit, maar juist degenen die hoop kunnen gebruiken. 

Woensdag 09 juni - Alain Verheij

Over het verhaal van Kain en Abel ging het deze keer. Alain Verheij – theoloog, schrijver en voorganger – vertelde ons dat ze staan voor twee soorten mensen. Kain is de fikser, de trotse mens. Hij redt zichzelf wel in het leven. De naam van zijn broertje, Abel, betekent ‘zuchtje wind’. De onopvallende nummer twee. Kain wordt landbouwer, hij ontwikkelt de cultuur verder. Zijn kinderen ontwikkelen allerlei wetenschappen. De succesmens dus. Abel heeft maar één talent: godsdienst. Maar zelfs dat talent wordt hem door Kain niet gegund. Uit jaloezie slaat hij hem dood. …….

Woensdag 02 juni - Elsbeth Grüteke

Met Elsbeth Grüteke – predikant in Zeewolde en presentator bij EO-radio – stonden we stil bij het mooie verhaal van de ontmoeting tussen Jezus en Petrus na de opstanding. Een verhaal waarin Jezus Petrus ziet, echt ziet. Hij ziet hem in wat er mis was gegaan (tot drie keer toe had Petrus gezegd dat hij Jezus niet kende) maar ook in zijn liefde voor Jezus (wat Jezus hem ook drie keer laat zeggen). Het verhaal verzekert ook ons ervan dat we door Jezus gezien worden, dat hij met ons, als de Levende, ook zulke gesprekken aangaat. Intieme gesprekken waarin hij het echt wil weten: hou je van me? Durven wij op Jezus af te stappen? Durven we ons door hem te laten zien?

Mei

Woensdag 26 mei | Jurjen ten Brinke

Op deze woensdag na Pinksteren liet Jurjen ten Brinke (evangelist/voorganger in Hoop voor Noord) ons nadenken over het verlichtende werk van de Geest van God.
Het licht van de Geest maakt om te beginnen zichtbaar waar onze tekortkomingen en fouten zitten. Zoals zonlicht in een donkere kamer het stof zichtbaar maakt. Die kant van de Geest is confronterend en roept weerstand op.
Diezelfde Geest maakt echter ook Jezus zichtbaar, die gekomen is om onze fouten en tekorten te helen en vergeven. Daar schuilt een grote troost in en het opent de weg naar een vernieuwd leven.

Woensdag 19 mei | Willemijn Jonkers

Willemijn Jonkers – dominee van de Evangelisch Lutherse Gemeente in Amsterdam Zuidoost – sprak woensdag, over de oefening in ‘Ontvankelijkheid voor de Geest’ nu we toeleven naar Pinksteren. Ze deelde hierbij een mooie passage uit de profetie van Joël (Joël 3), waarin hij spreekt over de uitstorting van de Geest, waarna alles ten goede zal keren. Jongeren zullen visioenen zien en oude mensen zullen dromen; en dit voor ál wat leeft! 

Woensdag 12 mei | Martijn Rutgers

Wat ben ik nou eigenlijk waard? Martijn Rutgers werkt dit aan de hand van het verhaal van Zacheüs de tollenaar verder uit. Bezit, kunde, uiterlijk, netwerk en oordeel van anderen bepalen uiteindelijk niet wat de waarde van ons leven. Jezus zegt: alleen God heeft recht van spreken. We zijn waardevol in zijn ogen.

April

Woensdag 28 april | Mark van Leeuwen

Hoe kunnen we loslaten wat ons blijft achtervolgen uit ons verleden? Die vraag staat volgens Mark van Leeuwen (predikant/pionier in Rotterdam) centraal in het verhaal van Petrus na Pasen.

Woensdag 21 april | Jacobine Geel

‘Want jullie zijn kinderen van het licht’. Deze woorden van de apostel Paulus waren de inspiratie voor de overdenking die Jacobine Geel vanmiddag hield.

Woensdag 14 april | Wouter Klouwen

‘De gelovige Thomas’, zo noemde dominee Wouter Klouwen in zijn preek de leerling van Jezus die meestal als de óngelovige Thomas wordt aangeduid.

Woensdag 7 april | Joost Verhoef

Joost Verhoef vertelde drie paasverhalen over ontmoetingen met Maria’s in het ziekenhuis waar hij werkt.

Maart

Woensdag 31 maart | Bas van de Graaf

We stonden in de Alle-Dag-Kerk op een poëzie-achtige manier stil bij de Stille Week voor Pasen

Woensdag 24 maart | Klaas de Vries

Dominee Klaas de Vries uit Amsterdam hield ons een spiegel voor vanuit het verhaal van Jezus in de tuin van Getsemané. In die tuin beleeft Jezus, aan de vooravond van zijn dood, het angstigste moment van zijn leven.

Woensdag 17 maart |Henk Leegte

‘Als de graankorrel niet in de aarde valt en sterft, blijft het één graankorrel, maar wanneer hij sterft draagt hij veel vrucht.’
Bij deze woorden zette dominee Henk Leegte ons stil vandaag.