ds. Elise Jansen (Mijdrecht): “Als je niet op waarde geschat wordt”, n.a.v. Marcus 6: 1-6

*  Alle-Dag-Kerk Amsterdam, Middagpauzedienst 13 november 2019  *

Voorganger: Ds. Elise Jansen (Mijdrecht)

Thema: “Als je niet op waarde geschat wordt“, n.a.v. Marcus 6: 1-6

Geliefde mensen van God,

Een tijdje geleden volgde ik een workshop van de organisatie More than refugees, meer dan vluchtelingen, opgericht door een paar jonge mensen uit Syrië en Eritrea. Ze leerden ons die middag meer over de verschillen tussen de Syrische, Eritrese en de Nederlandse cultuur. Over hoe we naar elkaar kijken en hoe we elkaar beter kunnen leren begrijpen. We mochten woorden op briefjes schrijven waar we aan denken bij vluchtelingen. Bijvoorbeeld: taalprobleem, verleden, religie, integratie, trauma. Andersom hadden vluchtelingen dat ook gedaan over Nederlanders. Op de briefjes stond: 1 koekje, zuinig, direct, druk, veel afspraken, agenda.

Een Syrische vrouw vertelde erbij hoe erg ze daar aan moest wennen. Waar ze in Syrië zoveel meer bij elkaar zijn en samen leven, eten delen met de buren, op straat uitgebreid met elkaar praten, zijn de Nederlanders veel meer op zichzelf.

Dat zijn nou niet direct leuke eigenschappen om terug te horen. En tegelijk voelt het ook een beetje oneerlijk wat er over Nederlanders gezegd wordt. Want we zijn toch ook veel meer dan dat. We zijn toch ook wel gul en gastvrij?

Iets vergelijkbaars gebeurt er hier in het Bijbelverhaal in Marcus ook met Jezus. Ze maken Hem kleiner dan Hij is. Ze hebben een vastgezet beeld van Hem, waar Jezus zich niet in herkent. Een beeld dat geen recht doet aan wie Hij is. En het gevolg is dat het Jezus belemmert in zijn doen en laten. Hij kan niet zoveel wonderen doen. Hij kan zijn kracht niet laten zien.

Als je voor je broers en zussen, meester, buren toch altijd dat kleine meisje blijft, die vervelende tiener. Die verlegen jongen. Ook al ben je dat niet meer. Je bent volwassen geworden en veranderd. Toch kan het je belemmeren dat mensen zo over je denken. Dat ze je niet op waarde schatten.

Zoals het belemmerend werkt als anderen heel klein van jou denken en dat ook laten merken. Zo gaat het hier ook bij Jezus. Het maakt Hem machteloos, krachteloos. Hij verwondert zich erover. Het belemmert Hem om te zijn wie Hij is als Zoon van God. Om te doen wat Hij kan en wat Hij in zijn mars heeft.

Hoe komt dat de mensen daar zo’n stijf en onveranderlijk beeld van Jezus hebben? Waardoor krijgt Jezus geen ruimte? Ik zie twee houdingen in het verhaal die deels overlappen en die ook herkenbaar kunnen zijn voor onszelf. Die ons ook in de weg kunnen zitten.

Het eerste is: je teveel thuis voelen. Jezus is terug in zijn vaderstad, de plek waar hij opgroeide en waar de mensen hem nog van vroeger kennen. Ze kennen hem als die timmerman, die zoon van Maria en die broer van…  ‘Wacht even,’ zeggen ze tegen elkaar, ‘Zo iemand gaat ons toch niet toespreken in de synagoge en ons vertellen hoe we moeten geloven?’

Wij zijn hier thuis. Dit is ons dorp. Wij weten wie wie is, wie met wie omgaat, wat we aan elkaar hebben. Wij weten hoe het er hier aan toe gaat. Thuis gaan de dingen zoals wij dat gewend zijn en gedraagt ieder zich zoals het altijd ging. Thuis is vertrouwd. Je weet wat je kunt verwachten, waar over gemopperd wordt. Wat de ander leuk vindt of irritant.

Dat kan ook in de kerk. Het is zo waardevol en goed dat de kerk voor veel mensen een thuis is. Dat je er jezelf kunt zijn, tot rust mag komen. Op je gemak bent. En toch ook kan je ‘je teveel thuis voelen’ in de kerk kan dat een houding zijn die je belemmert in je geloof. Want dan weet je wel hoe het gaat. Dan is er niks meer wat veranderd kan worden. En wil je het liefst dat de dingen gebeuren zoals je het altijd al gewend bent. Als jouw gevoel van ontspanning en tot rust komen het belangrijkst wordt.

Dat is een houding van gearriveerd zijn, een gesloten houding, in plaats van open en ontvankelijk. Ook een houding van ‘ik weet zo onderhand wel wie Jezus is, wat ik wel en niet van Hem kan verwachten, wat ik zo’n beetje van Hem nodig heb.’ Dan is er te weinig ruimte voor Jezus.

Dat was het eerste. Je teveel thuis voelen. Het tweede is: je eigen kennis als uitgangspunt nemen. De mensen in de synagoge bij Jezus gaan uit van hun eigen geheugen. Wat ze zelf met eigen ogen gezien en meegemaakt hebben van Jezus. Dat is leidend in hun denken. Dat bepaalt hoe ze naar Jezus kijken. Ze staan niet open voor wat Jezus hen op dat moment vertelt over God! Zijn woorden komen totaal niet binnen, omdat het niet strookt met wat zij voor mogelijk houden. Hun kennis bepaalt wat ze denken over Jezus. ‘Dit is wat ik begrijp, wat ik heb gezien, wat ik weet. Hij is die timmerman, die zoon en broer. Dit is wat Jezus logischerwijs zou kunnen doen. Deze plek heeft geloven in mijn leven. Maar niet meer dan dat. Je kunt er ook weer niet alles van verwachten. Je moet het uiteindelijk toch zelf doen.’

Zo kunnen we Jezus beperken door ons denken, en houden we Hem klein.

Twee houdingen die een rol spelen in dit Bijbelverhaal. Die Jezus belemmeren. En ervoor zorgen dat Hij zijn kracht niet volledig kan laten zien.

Wat ik het meest bijzondere vind in dit verhaal, is dat Jezus dit toelaat. Dat Hij toelaat dat mensen Hem beperken. Dat onze houding en ons geloof invloed hebben op wat Jezus kan laten zien. Of Hij wonderen kan doen. Of Hij zijn kracht kan laten zien. Jezus’ kracht is verbonden met ons geloof, onze verwondering en openheid.

Jezus kiest ervoor om op die manier met ons samen te werken. En daar zijn wij dus echt bij nodig.

Zo serieus neemt Hij u. Zo hoog acht Hij jou. Zoveel invloed mag je hebben, omdat je voor Hem zo waardevol bent. Jezus ziet in jou meer mogelijkheden dan beperkingen.

Let wel: Het gaat hier niet om ‘als je maar genoeg gelooft, dan zul je genezen’ en ‘als je niet geneest, dan geloof je niet goed genoeg’. Het gaat erom of onze eigen houding naar Jezus toe open is. Dan is het aan Hem hoe Hij zichzelf laat zien in jouw leven.

Als je niet gelooft dat Jezus meer kan dan jij denkt of begrijpt, dan zal Hij ook niet meer doen.

Jezus heeft ook respect voor jou. Hij zal je daarin niet passeren. Maar we doen dan wel onszelf te kort. Want als Jezus niet kan laten zien wie Hij is, dan missen we zelf ook een heleboel. Jezus wil jouw leven vernieuwen, jou laten groeien. Hij kan verandering brengen, in je relaties, in wat vastgeroest is. Met Hem is er elke dag een nieuw begin mogelijk. Is er vergeving.

Een aanmoediging vanmiddag om Jezus de ruimte te geven in je leven. Steeds weer. Om je lief te laten hebben, om je te laten groeien. Om te zijn.

Amen


Het In Memoriam Wim Magré, uitgesproken door Ds. Bas van der Graaf (voorzitter van het Bestuur), is in de geluidsopname te beluisteren na de meditatie.

Plaats een reactie