ds. Mirjam Sloots (Koog Zaandijk): “Sta jij open voor een andere weg?” n.a.v. Jeremia 6: 16 en Mattheüs 16: 21-27 (NBV)

*  Alle-Dag-Kerk Amsterdam, Middagpauzedienst 30 september 2020  *

Voorganger: ds. Mirjam Sloots (Koog Zaandijk en Citykerk Amsterdam)

Thema: “Sta jij open voor een andere weg?” n.a.v. Jeremia 6: 16 en Mattheüs 16: 21-27 (NBV)

Hoe zie jij de weg die voor je ligt?

Hoe ga jij om met veranderingen in je leven? Dat iets of alles anders gaat dan je gehoopt of gedacht had? Wat geeft dan richting?
Sta jij open voor een andere weg? Of heb je daar moeite mee?

We maken zo onze eigen plannen in het leven. We kijken vooruit en hopen of verwachten dat onze weg zo zal gaan.
We leven in een wereld met grote veranderingen. Ook in onze eigen leefwereld kunnen we het gevoel hebben de grip op ons eigen leven kwijt te raken door alle onzekere ontwikkelingen om ons heen.
‘Iedereen met een beetje levenservaring weet dat veranderen moeilijk is,’ zegt Ben Tichelaar, schrijver en veranderingscoach.
Maar wat maakt het zo moeilijk? Volgens hem heeft dat te maken met drie dingen:

  1. We moeten een gewoonte doorbreken, een gedrag zoals we het gewend waren en zoals het voor ons werkte. In gesprekken met andere mensen. De manier waarop we dingen oplossen. Hoe we ons werk doen. Hoe we ons dagelijks leven leiden.
  2. De omgeving. Wij worden heel erg beïnvloed door onze directe omgeving. De mensen om ons heen, maar ook de dingen om ons heen. Het heeft allemaal invloed op ons gedrag. Ons denken, ons handelen, ons praten. Als de omgeving een bepaalde richting uitgaat, zijn wij geneigd dat ook te doen.
  3. We hebben moeite met verlies, om iets kwijt te raken waaraan we gehecht waren. Verlies nu tegenover een beloning straks, daarvan zegt ons brein: dat is iets dat moeten we eigenlijk niet doen.

We leven in een tijd van verandering.
Sinds de uitbraak in maart is de regering een tot dan toe onbekende weg ingeslagen om maatregelen te nemen en richtlijnen voor te schrijven om het coronavirus de baas te worden. We moesten ons gedrag aanpassen. Anders omgaan met onze omgeving. En we raakten vrijheid kwijt.
Veel mensen hadden ondanks hun moeite vertrouwen in de ingeslagen weg. Want we zouden zo samen de strijd tegen het coronavirus aangaan.

Maar er kwamen ook protesten, soms mijns inziens ook terecht, tegen de tegenstrijdigheid van de maatregelen en de onrechtvaardige verdeling van steun van ondernemingen en werknemers in de zorg. En de aanpak in de ouderenzorg, die het leven van veel ouderen ontwrichtte. Het tekort aan beschermingsmiddelen. Het te laat inspelen op nieuwe wetenschappelijke inzichten, bijvoorbeeld over de aerosols, de kleine luchtdeeltjes en het belang van ventilatie.
Dat heeft wellicht ook onterechte protesten, die alleen gericht waren alleen op eigen belang, in de kaart gespeeld.

En dan denk ik aan het advies van de profeet Jeremia:

16.
Dit zegt de HEER:
Ga op de kruispunten staan, denk na,
kijk naar de oude wegen.
Welke weg leidt naar het goede?
Sla die in, en vind rust.

Dat is in de eerste plaats een advies aan ons persoonlijk:
Denk zelf bij elk kruispunt, bij elke belangrijke beslissing, bij elke persconferentie na: Kijk om en bedenk zelf welke weg leidt ten goede. Sla die in, en vind rust.
Het is goed om te merken dat de regering ook zelf terugkijkt en lering trekt uit eerder gemaakte fouten. De leerprocessen van Corona. Dat geeft meer vertrouwen.

Maar onze eigen verantwoordelijkheid blijft om voortdurend na te denken over de weg die leidt ten goede.

Als we alleen ons eigen belang volgen dan komen er niet…
Als we de weg inslaan van ieder doet waar hij of zij zelf zin in heeft bij privéfeestjes achter de voordeur, dan zijn we straks weer terug bij af.
Dat kunnen we onze zorgmedewerkers niet aandoen. Zij zijn nog net bekomen van de eerste golf.

Het Nederlandse volk werd afgelopen maandag weer ernstig toegesproken door president Mark Rutte en minister Hugo de Jonge.

Nieuwe richtlijnen om het toenemende aantal coronavirusbesmettingen een halt toe te roepen. We moeten het wel samen doen…

Maar zij zeggen: “Dat doen wij niet.” Dit zijn woorden van Jeremia, maar ook woorden van alle tijden. Mensen uit elk volk die, zoals nu, zeggen: “wij doen niet meer mee” uit eigen belang, die moet een halt toegeroepen worden. Maar mensen met constructieve kritiek uit goede overwegingen, naar hen moeten we ook luisteren.

Sta je open voor een andere weg?

Zanger Stef Bos schreef aan het begin van de Coronatijd een lied voor zijn CD: ‘Tijd om stil te staan’

Het lied heet ‘De weg’. Stef Bos bezingt het gevoel van wat het betekent, als je tijd krijgt om stil te staan en dan naar je leven kijkt. Wat betekent dat voor zijn en misschien ook wel onze weg?
Het lied luidt als volgt:

Niet meer zien wat er niet is –
En alles weg wat in de weg staat –
En met een glimlach kijken naar wat was en zien
Dat het allemaal voorbij gaat –

En niet meer jagen op die spoken –
Niet meer springen op elke trein
En niet meer doen wat je niet doen wilt
Omdat je niet een spelbreker wilt zijn.

Volg niet de aangegeven richting
Volg niet de route die je kent
De omweg is veel mooier en duurt langer.
Je ziet meer langs een weg die je niet kent.

En geen gelijk meer om te krijgen
Geen barricade in je hoofd
Geen waarheid en geen stelling te bewijzen
Alleen nog doen wat je gelooft

En jezelf niet anders voordoen
Om ergens bij te horen
Geen zelfverzonnen wereld
Geen ivoren toren.

De angst laten varen
De dingen laten gaan
Onopgemerkt verdwijnen
En toch blijven bestaan.

Volg niet de aangewezen richting
Volg niet de route die je kent
De omweg is veel mooier en duurt langer.
Je ziet meer langs een weg die je niet kent.

Openstaan voor een andere weg. Zo zou ik het lied willen samenvatten.
Hoe zou dit lied van ons van toepassing kunnen zijn?
In zekere zin staan we allemaal in deze tijd op een kruispunt, waarin de vraag is welke route we gaan volgen.
De weg die we gewend waren te bewandelen is voor een deel afgesloten. Hoe gaan we daarmee om. Welke route zien we voor ons?

Ben Tichelaar ziet dat mensen die iets willen ondernemen en veranderingen teweeg willen brengen, pas slagen als ze onderweg hun plan drastisch durven aan te passen.
Niemand begint met een perfect plan. Bij innovatie, vernieuwing, veranderingen kom je er niet zonder leerproces.
Uiteindelijk draait het hoe dan ook om leren.
Verandering is leren

Jezus is vandaag onze leermeester.
Zijn leerlingen begrijpen vaak niet waar hij naartoe wil.
Zelfs Petrus niet. Net werd hij nog geroemd door Jezus vanwege zijn antwoord op de vraag: ‘Wie denken jullie dan dat ik ben?’ En Petrus zei vol vuur: “Jij bent Christus, de zoon van de levende Heer.” En nu even later vertelt Jezus dat zijn gang naar Jeruzalem er een van lijden zal zijn, die zal leiden tot zijn dood, maar ook tot zijn opstanding.
Dit kan niet waar zijn! denkt Petrus. ‘God verhoede het’.
Jezus mag niet lijden en sterven. Dat kan toch niet de weg zijn? Hij neemt Jezus apart, hij wijst hem terecht, met goed bedoelde woorden, maar volledig misplaatst. Want uit wiens belang spreekt hij? Is dat niet vooral zijn eigen plan, zijn eigen menselijke wil en niet wat Jezus en God voor ogen staat?
Ga weg, Ga achter mij Satan!

Petrus zal ervan geschrokken zijn. Deze heftige woorden. Satan genoemd worden als de tegenstander van God. Het ene moment zit je op de goede weg, het volgende moment er volledig naast. Dat is het leerproces van geloven.
Bij Jezus eindigt het ook niet met deze woorden.
Hij roept zijn leerlingen, dus ook Petrus, op om hem na te volgen: bereid te zijn hun eigen leven volgens eigen plan los te laten en te verliezen vanwege hem. En hun eigen kruis te dragen.
Alles wat het je kost om je eigen weg te gaan achter hem aan.

Het is een leerproces, met vallen en opstaan.

En dan zie ik mensen opstaan overal ter wereld:

– In Wit Rusland opkomend voor recht met gevaar voor eigen leven,
– In Beiroet, burgers die elkaar helpen omdat de regering het niet doet.
– En hier in ons eigen land, kunnen wij opstaan en er zijn voor andere mensen… Gewoon in je eigen omgeving, je eigen buurt.

Jezus gaat de weg naar Jeruzalem, een lijdensweg, een andere weg dan zijn leerlingen gehoopt en verwacht hadden. Hij gaat die weg, maar kan het niet alleen. Hij rekent op ons als navolgers.

Het lied van Jezus: ‘Ik kan het niet alleen’ van Stef Bos en zandkunstenaar Gert van der Vijver brengt dat indrukwekkend in beeld. U kunt het thuis zo via Google vinden.

Het lied van Jezus:

Ik kan bergen verzetten
Ik kan grenzen verleggen
Ik kan de tijd laten stilstaan
Verliezen en doorgaan

Ik kan de liefde verklaren
Ik kan de hemel beloven
Ik kan tegen de stroom in
In de toekomst geloven

Maar ik kan het niet alleen

Ik kan de sterren laten vallen
Ik kan het water laten branden
Ik kan stap voor stap
De wereld veranderen

Maar ik kan het niet alleen

Ik kan het donker verlichten
Kan jou leiden door de nacht
En ik kan mezelf overwinnen
Beter worden dan ik dacht
Ik kan de zwaarte van je schouders laten vallen
En tegen de verdrukking in
Dwars door alles heen
De hemel op aarde laten zien
Maar ik kan het niet alleen

Jezus kan het niet alleen
Hij heeft ons nodig
Wij kunnen het niet alleen
Wij hebben God en elkaar nodig

Om nieuwe wegen in te kunnen slaan, waar de tijd dat van ons vraagt.
Steeds opnieuw.

Amen

 

 

Plaats een reactie